Na drie jaar deelgenomen te hebben aan de MRS zijn de vier vertegenwoordigers van PVA in de MRS (Léon van Hedel, Wouter Looman, Fulco van der Veen en Jeroen Wester) tot een aantal bevindingen en conclusies gekomen.
De MRS heeft de afgelopen jaren drie belangrijke doelen bereikt:
- Consensus over het uitgangspunt dat alleen minder vliegtuigbewegingen de overlast voor bewoners kunnen verminderen en de gezondheid en leefbaarheid verbeteren.
- Het laten verrichten van wetenschappelijk onderzoek naar de omvang van Schiphol in het kader van brede welvaart, waaruit duidelijk blijkt dat Nederland beter af is met een kleinere luchthaven.
- Het uitbrengen van een uiterst kritisch en gedegen advies aan de minister van Infrastructuur en Waterstaat om geen slecht Luchthavenverkeersbesluit te nemen, met concrete aanbevelingen voor verbetering van de leefomgeving.
Het is bijzonder dat de MRS in korte tijd een positie heeft kunnen innemen -binnen de door de overheid gestelde kaders- die wordt gezien als een wettelijk verankerde participatiepositie richting de minister. Middenin de politieke arena zijn de adviezen professioneel en doorgegroeid tot hoog niveau.
Daar tegenover staan vier andere belangrijke, onhaalbaar gebleken doelen:
- De noodzaak om de luchtvaartsector buiten de deur te houden wordt niet bediscussieerd, niet begrepen en niet gewaardeerd. Terwijl dat de kern van het probleem was in de oude Omgevingsraad Schiphol. Je moet niet met ontwrichtende industrieën aan tafel gaan zitten, zij hebben totaal andere belangen.
- De morele discussie over de primaire -de bij voorkeur gebruikte banen waaronder de minste mensen wonen- en de secundaire banen wordt niet gevoerd. Mag je de ene burger bewust meer overlast bezorgen dan de andere?
- Serieuze steun voor een eigen vertegenwoordiging van de Oostbaan, ontbreekt, waardoor het solidariteitsprincipe -zo essentieel voor het functioneren van de MRS- niet lijkt te gelden.
- Het zelfsturend vermogen en expertise van de leden wordt niet erkend, noch gestimuleerd.
Bij de plenaire vergaderingen neemt dit te vaak de vorm aan van het afkappen van punten die -per definitie- belangrijk en relevant zijn voor de desbetreffende clustervertegenwoordiger.
De onlangs uitgebrachte tussentijdse evaluatie via bureau Berenschot was een uitgelezen mogelijkheid tot zelfreflectie, maar deze is niet benut. In het rapport ontbreken essentiële zaken die wel aan de onderzoekers zijn verteld, maar niet zijn verwerkt en bijgesloten. Daarmee kan het rapport de toets van de meest basale methodologie kritiek niet doorstaan. Het heeft ons bijzonder gestoord dat de gelegenheid dit kritisch te bespreken niet is geboden in de MRS bijeenkomsten. Onze vragen over dit rapport bleken ongewenst.
Zonder discussie blijft de MRS binnen de eerder genoemde kaders opereren. In naam zijn we een adviesraad, maar in de praktijk een veredelde zienswijze indiener. We krijgen kant en klare plannen voor advies. De MRS wordt niet betrokken bij de beleidsvoorbereiding, daar horen onze adviezen thuis. IenW neemt de MRS-adviezen niet serieus en we kunnen de antwoorden letterlijk voorspellen. Ongevraagde adviezen zijn sowieso onwelkom, merkten we aan ons rapport over de omvang van Schiphol. En we kunnen geen unaniem standpunt innemen en verzwakken daardoor onze positie.
De structuur moet met nieuwe verkiezingen op komst veranderen, iets waar we voor de start van de MRS al op hamerden en wat geëvalueerd zou worden. Wij zien dat echter niet meer gebeuren. Onze conclusie is dat wij geen positieve rol meer kunnen spelen in de MRS en daarom per heden, 19 juni, onze taken neerleggen.
We kunnen ons voorstellen het voorgaande vragen oproept, zoals:
Wat wil je dan?
We willen een raad die onafhankelijk kan functioneren zoals de Gezondheidsraad of de Onderwijsraad, met wetenschappers en bewonersafgevaardigden die voor het algemene publieke belang gaan, vanuit bestaande bewonersgroepen gekozen. Dat willen we al van begin af aan. Kijk maar eens naar onze video 12 uit 2021 over de Burgerraad Luchtvaart. Daarin worden de huidige problemen al voorzien en die video is dus nog steeds uiterst actueel.
Niet iedereen zal dit begrijpen, tegenstanders van de MRS kunnen dit gebruiken
Ons standpunt verandert niets aan de kwaliteit van de adviezen. Een discussie over de toekomst van de MRS gaan we niet uit de weg omdat we weten hoe het beter kan. Alleen in de huidige vorm zien we te weinig toekomst.
Hoe gaan jullie verder? Nu hebben Amsterdammers geen invloed meer.
Wij voelen ons allereerst opgelucht. PVA vertegenwoordigt haar leden van binnen tot heel ver buiten de stad uitstekend en we blijven strijden voor minder vluchten, de enige manier om vliegoverlast te verminderen. Economisch kan het en voor ieders gezondheid moet het. En we blijven strijden voor een sterkere adviesraad. Bovendien hebben zich een aantal mensen gemeld die PVA nieuw elan willen geven. Daarover een andere keer meer.
Als je zo tegen vertegenwoordiging per baan bent, waarom dan strijden voor vertegenwoordigers van de Oostbaan?
Wij zijn tegen het systeem van vertegenwoordiging per baan. Dat zit in de MRS ingebakken en zaait verdeeldheid, waar we samen zouden moeten strijden voor alle bewoners. Maar zolang het systeem wordt opgelegd moet het consequent worden nageleefd.
Zijn jullie nou afgetreden?
Nee, wij leggen onze taken neer, dat is wat anders. Wij zijn voor vier jaar gekozen door de kiespersonen van PVA. Wij wachten af of er een koerswijziging optreedt.
PVA blijft knokken voor een invloedrijke Adviesraad Luchtvaart!